Türkiye’nin Goncourt Seçimi
Institut français Türkiye, Académie Goncourt himayesinde 2023 yılından bu yana Goncourt Ödülü’nün uluslararası versiyonu olan “Türkiye’nin Goncourt Seçimi”ni düzenliyor. Fransa’nın Türkiye Büyükelçisi’nin himayesindeki Türkiye’nin Goncourt Seçimi, Fransızca edebiyatın tanıtımı ve Institut français Türkiye’nin kitap politikası açısından önemli bir etkinliktir.
Goncourt Ödülü’nün uluslararası bir versiyonu olan Türkiye’nin Goncourt Seçimi, Fransızca konuşan kitap kulüplerinin üyelerine ünlü ödülün final seçkisindeki eserleri okuma ve kazananı seçme fırsatı veriyor. Kazanan eser Institut français Türkiye katkıları ile Türkçe’ye çeviriliyor.
Goncourt okuma kulüplerine nasıl katılabilirsiniz?
- Mükemmel düzeyde Fransızca bilen (minimum C1 seviyesi) tüm frankofonlar Türkiye’nin Goncourt Seçimi için kurulan okuma kulüplerine katılabilir.l
- Türkiye’nin Goncourt Seçimi tartışmalarına katılabilmek için Académie Goncourt tarafından açıklanan nihai kısa listedeki dört kitabın da okunması gerekmektedir.
- Goncourt kulüplerindeki tartışma toplantılarına katılım zorunludur.
Kasım 2025 boyunca, bu koşulları sağlayan herkes, bulundukları yere bağlı olarak kitap kulüplerine katılmak için aşağıdaki kişilerle iletişime geçebilir:
– Ankara: Sultan Alparslan, Institut français Ankara kütüphane sorumlusu: sultan.alparslan@ifturquie.org
– İstanbul: Ayfer Simms, Institut français İstanbul kütüphane sorumlusu: ayfer.simms@ifturquie.org
– İzmir: Nathalie Brisson, Institut français İzmir kütüphane sorumlusu: nathalie.brisson@ifturquie.org
– Galatasaray Üniversitesi: Marie-Hélène Sauner, Frankofoni’den sorumlu profesör saunermarie@gmail.com , mhsaunerleroy@gsu.edu.tr
Laurent Mauvignier’den “La Maison vide”, Türkiye’nin 2025 Goncourt Seçimi oldu
Institut français Türkiye girişimi ile Türkiye’de üçüncü kez düzenlenen Türkiye’nin Goncourt Seçimi sonuçlandı. Türkiye’nin 2025 Goncourt Seçimi, La Maison vide (Boş Ev) adlı romanı ile 2025 Goncourt ödülünü kazanan Laurent Mauvignier oldu.
Türkiye’nin Goncourt Seçimi, Ankara, Istanbul, Izmir ve Eskişehir’de kurulan Fransızca okuma kulüpleri tarafından dört aylık bir tartışma süreci ve nihayetinde Fransız yazar Marie NDiaye’nin jüri başkanlığında yapılan jüri toplantısı sonucunda belirlendi. Kazanan roman, Goncourt geleneğine uygun olarak, Institut français Türkiye desteği ile Türkçe’ye çevirilecek.
Türkiye, Institut français’nin girişimi ile Goncourt Akademisi tarafından 2023 yılında resmî olarak Goncourt Seçimi düzenlemeye davet edilmişti.
Fransa’nın en prestijli edebiyat ödülü olan Goncourt Ödülü’nün uluslararası versiyonu olan ülkelerin Goncourt seçimleri, Türkiye dahil 50 ülkede düzenleniyor. Etkinlik, kurulan Fransızca okuma kulüpleri üyelerine ünlü ödülün final seçkisindeki dört eseri okuma ve her ülkenin kendi Goncourt Seçimi’ni belirleme fırsatı veriyor. Türkiye’nin Goncourt Seçimi, Fransa’nın Türkiye Büyükelçiliği ve Fransa’nın İstanbul Başkonsolosluğu ortaklığında, Académie Goncourt himayesinde Institut français Türkiye tarafından düzenleniyor.
Laurent Mauvignier
Laurent Mauvignier 1967 yılında Tours’da doğdu. 1991 yılında Güzel Sanatlar Akademisi’nden görsel sanatlar diploması aldı ve 1999 yılında Éditions de Minuit yayınevinden ilk romanı Loin d’eux’ü yayınladı.
O zamandan beri birçok roman ve tiyatro metninin yanı sıra televizyon ve sinema için senaryolar yazdı.
Onun evreni, gerçekle boğuşan, hayatın karşı koyduğu imkansızlıklara rağmen hayallerini yaşamaya çalışan ve ki_isel ya da toplumsal travmalarını aşmaya çalışan insanların evrenidir.
Yazarın ilk romanı Onlardan Uzakta (Loin d’eux), İlhan Burak Tüzün çevirisiyle 2026 yılında Sel Yayıncılık tarafından yayınlanmıştır.
La Maison vide (Boş Ev)
1976 yılında babam, annesinden miras kalan ve yirmi yıldır kapalı kalan evi yeniden açtı.
İçeride bir piyano, mermeri çatlamış bir şifonyer, bir Onur Nişanı, üzerinde bir yüzün makasla kesilmiş olduğu fotoğraflar.
İki dünya savaşının, yirminci yüzyılın ilk yarısındaki kırsal yaşamın, ama aynı zamanda büyükannem Marguerite’in, onun annesi Marie-Ernestine’in, onun annesinin ve onların etrafında dönen tüm erkeklerin kesiştiği, hikâyelerle dolu bir ev.
Hepsi bu eve izlerini bırakmış, ama zamanla silinip gitmişlerdi. Onların hikâyesinin ne olabileceğini ve bizim hayatımıza düşen gölgesini anlamak için onları yeniden gün ışığına çıkarmaya çalıştım.
Sandrine Collette’den “Madelaine avant l’aube”, Türkiye’nin Goncourt Seçimi oldu
Türkiye’nin Goncourt Seçimi’nin ikinci edisyonu için jüri 16 Nisan 2025 tarihinde Leïla Slimani başkanlığında Ankara’da toplandı. “Hoş Nağme” (2016 Goncourt Ödülü sahibi) kitabının yazarı, Ankara, Eskişehir, İstanbul ve İzmir’den yedi okuma kulübünün temsilcilerinin sırayla Goncourt 2024 kısa listesindeki dört romanı okurken yaşadıkları duyguları anlattıkları bir tartışmayı yönetti. Tartışmaların sonunda, Gaël Faye’in Jacaranda ve Sandrine Collette’in Madelaine avant l’aube adlı romanları, birinci olmasalar da diğer adayların oldukça önünde yer aldı. Daha sonraki görüşmeler sonrasında jüri gizli oylama yaptı ve Sandrine Collette’in romanı 5 oyla Gaël Faye’in 3 oyuna karşı Türkiye’nin Goncourt Seçimi oldu. Daha önce Goncourt des lycéens ödülünü kazanmış olan Madelaine avant l’aube, Türkçe’ye çevrilerek roman için Türkiye’de yeni kapılar açılacak. Jüri, romanı sade ama iyi işlenmiş dili ve sert, vahşi kırsalda geçen bir hikayeye uygun, keskin, bazen acımasız üslubu nedeniyle övmüştür. Leïla Slimani’nin ödülün açıklanmasının ardından Ankara Üniversitesi’nde okurlarıyla yaptığı ve birkaç yüz kişinin katıldığı söyleşinin de gösterdiği gibi, çağdaş Fransız edebiyatı Türk halkının ilgisini fazlasıyla çekmektedir.
NEIGE SINNO, TRISTE TIGRE İLE TÜRKİYE’NİN İLK GONCOURT SEÇİMİNİ KAZANDI
Académie Goncourt’un onayıyla Institut français Türkiye, Frankofoni Ilkbaharı münasebetiyle Türkiye’nin Goncourt Seçimi’ni başlattı. Yazar ve Goncourt Akademisi üyesi Tahar Ben Jelloun’un katılımıyla 20 Mart 2024 tarihinde resmen duyurulan olan bu etkinlikle Türkiye, bu büyük Frankofon okuma kulübüne katılan 37. ülke oldu.
Institut français Türkiye’nin Ankara, İstanbul ve İzmir şubelerinin medya kütüphanelerinde ve ve Frankofon Galatasaray Üniversitesi’nde kurulan dört okuma kulübünün temsilcileri, 2023 Goncourt Ödülü için kısa listeye kalan kitapları birkaç ay boyunca okuduktan sonra, 17 Nisan 2024 tarihinde yazar Mathias Enard’ın (Can Yayınları tarafından Türkçeye çevrilen Boussole adlı kitabıyla 2015 Goncourt Ödülü’nü kazanan) başkanlığında bir araya geldi.
Jüri, Türkiye’nin ilk Goncourt Ödülü’nü geleneğe uygun olarak öğle yemeğinde büyük bir çoğunlukla Neige Sinno’nun Triste Tigre adlı kitabına verdi. Kitap, üyeleri “yazarın zor bir konu olan ensesti ele alışındaki incelik ve denge” ile etkiledi.
Institut français Türkiye, Triste Tigre’in Türkçeye kazandırılarak Türkiye’de yayınlanmasını destekleyecek.
Türkiye’nin Goncourt Seçimi, sadece okurlar için değil, aynı zamanda Türkiye’ye davet edilen Fransız yazarlar için de yıllık ulusal bir etkinlik ve Institut français Türkiye’nin Fransızca konuşulan dünyayı, okumayı ve çeviriyi destekleme faaliyetlerinde önemli bir etkinlik haline gelecektir.
Ortak okuma zevkini ve edebi tartışma zevkini yeniden canlandıran bu ilk edisyonun başarısı, etkinliğin geliştirilmesi için de bir teşviktir. Institut français Türkiye, 2024-2025 yıllarında Türkiye’deki Alliances françaises ve Fransızca konuşulan üniversite ve liselerde başka okuma kulüplerinin kurulmasını teşvik edecektir.
