Sergi – Muhteşem Fabcaro
Zai Zai Zai Zai’dan Carnet du Pérou’ya
Çizgi Roman: Absürde Yolculuk!
20/05-18/07/2026
Institut français sergi salonunda

Institut français de Turquie, Mayıs ayını çizgi roman sanatına ve dokuzuncu sanatın önemli isimlerinden Fabcaro’ya adıyor. “Muhteşem Fabcaro” programı kapsamında düzenlenecek etkinliklerde Fabcaro’nun eserleri, çizgi roman dünyası ile çizerlerin, yazarların ve çevirmenlerin çalışmaları öne çıkarılacak.

Muhteşem Fabcaro – Zaï Zaï Zaï Zaï’dan Carnet du Pérou’ya, Çizgi Roman: Absürde Yolculuk! başlıklı sergi vesilesiyle izleyiciler, çağdaş Frankofon çizgi romanının en özgün yazarlarından birinin kendine has evrenini keşfetmeye davet ediliyor. Albümler, çizgi roman sayfaları ve çizimlerden oluşan bir seçki aracılığıyla sergi, gerçek adı Fabrice Caro olan Fabcaro’nun yapıtlarına derinlemesine bir bakış sunuyor. 1973 yılında Montpellier’de doğan Fabcaro yazar, senarist ve çizer kimliğiyle Fransız çizgi roman sahnesinin dikkat çekici isimleri arasında yer alır.

Fabcaro on beş yılı aşkın süredir, bir bakışta tanınan üslubuyla mizahi çizgi romanın vazgeçilmez figürlerinden biri hâline gelmiştir. Yapıtları absürt bir mizaha, keskin bir sapma duygusuna ve gündelik hayatın küçük çelişkilerine yönelik ince bir gözlem yeteneğine dayanır. Anlatıları çoğu zaman bir aile toplantısı, kuyrukta bekleme ya da süpermarkete yapılan sıradan bir uğrama gibi gündelik durumlardan doğar; ardından bu sahneler yavaş yavaş absürde doğru kayar. Yazar, bu yolla gündelik hayatın şiirselliğini ve kimi zaman da tuhaflığını görünür kılar.

Zaï Zaï Zaï Zaï albümü, çağdaş mizahın klasiklerinden biri hâline gelmiş ve sinemaya da uyarlanmış bir yapıt olarak, Fabcaro’nun evreninin tanınmasına büyük katkıda bulunmuştur. Süpermarkette sadakat kartını unuttuğu için tüm ülke çapında takip edilen bir adamın hikâyesi, medya toplumuna ve kolektif tepkilere yönelik parlak bir hicve dönüşür. Formica’da Fabcaro, sıradan bir aile yemeğini, diyalogların sohbeti giderek absürde sürüklediği, neredeyse teatral bir komediye dönüştürür. Sahte bir seyahat günlüğü olan Carnet du Pérou’da ise belgesel anlatının kodlarını muzipçe tersyüz eder; gerçek ile kurmaca arasındaki sınırı bilinçli olarak bulanıklaştırır.

Et si l’amour c’était aimer ? adlı yapıtında Fabcaro bu kez büyük aşk anlatılarını hedef alır. Yazar, foto-romanları ve melodramatik aşk hikâyelerini, klişeleri ve ihtimal dışı durumları bilerek üst üste yığarak parodileştirir. Görseller ile diyaloglar arasındaki uyumsuzluk, romantizmin ve ideal çift imgesinin yanılsamalarını şefkatli bir bakışla sorgulayan karşı konulmaz bir mizah yaratır.

Sergi, roman ve sinema senaryoları da yazan sanatçının çok yönlü kariyerine de ışık tutuyor. Fabcaro, 2023 yılında René Goscinny ve Albert Uderzo’nun yarattığı mirası sürdürerek ünlü Astérix serisinin senaristi oldu; bu onun çizgi roman dünyasındaki yeteneğinin gördüğü takdirin güçlü bir göstergesi niteliğindedir.

Beklenmedik şakalarla dolu hikâyeleri ve ince ince işlenmiş diyalogları aracılığıyla Fabcaro, Frankofon çizgi romanı kapsayıcı bir yaklaşımla, her yaştan ve her kesimden izleyiciye ulaşacak biçimde ele alır. Hem alışılmışın dışında hem de derinden insani olan mizahı, sıradan olanı komik bir oyun alanına dönüştürür.

Muhteşem Fabcaro ile çizgi roman sanatı yaratıcılığı ve alaycı mizahıyla öne çıkan bir sanatçının evrenini kutlamak üzere Türkiye’ye konuk oluyor. Fabcaro, bolca ironi ve şefkatle, kimi zaman en büyük maceranın sadece sevmekten ibaret olduğunu bize hatırlatıyor.

Sergi, pazartesiden cumartesiye 10.00–18.00 saatleri arasında ziyarete açıktır. Giriş ücretsizdir

Fabcaro

Muhteşem Fabcaro – Zaï Zaï Zaï Zaï’dan Carnet du Pérou’ya, Çizgi Roman: Absürde Yolculuk! başlıklı sergi, yirmi yıl içinde Frankofon çizgi roman dünyasının vazgeçilmez isimlerinden biri hâline gelen bir yazar-çizerin yaratım sürecinin sırlarını gözler önüne seriyor. Bu özgün çizimler, Fabrice Caro, namıdiğer Fabcaro tarafından, Türkiye Fransız Kültür Merkezi’nde düzenlenen “Muhteşem Fabcaro – Zaï Zaï Zaï Zaï’dan Carnet du Pérou’ya, Çizgi Roman: Absürde Yolculuk!”  sergisine özel olarak emanet edilmiştir.

Çizgi romancı, roman yazarı ve müzisyen kimlikleriyle Fabcaro, absürt türünde ustalaşmış bir sanatçıdır. İlhamını gündelik hayatın ayrıntılarından alır; kimi zaman önemsiz gibi görünen bu ayrıntılar, onun kaleminde beklenmedik boyutlar kazanarak kahkahaya dönüşür. Onun çarpıcı mizahını yaratan da tam olarak bu sapmadır: sanki hayatı dışarıdan gözlemliyormuş gibi hayatla arasına koyduğu mesafedir.

Fabcaro çocukluğundan beri çizim yapmaktadır. 1996’dan itibaren başta Fluide Glacial, Jade ve L’Écho des Savanes olmak üzere çeşitli dergilerde yayımlanmaya başlar. İlk albümleri, La Cafetière ve Montpellier merkezli seçkin yayınevi 6 Pieds Sous Terre tarafından yayımlanır. 2014’te Carnet du Pérou ile eleştirmenlerin dikkatini çeken Fabcaro, ertesi yıl Zaï Zaï Zaï Zaï ile büyük bir başarı yakalar; bu eser daha sonra tiyatroya ve sinemaya uyarlanır. Achille Talon serisini devralmasının ardından, Didier Conrad ile 2024’te Astérix serisinin 40. ve 41. ciltlerinin senaryosu L’Iris blanc ve Astérix en Lusitanie kendisine emanet edilir. 1,5 milyondan fazla satışa ulaşan bu başarı, onun çizgi roman dünyasındaki yerini kesin biçimde perçinler.

Fabrice Caro, kendi adıyla Gallimard Yayınları’ndan birçok roman da yayımlamıştır. İlk romanı Figurec, 2006 yılında yayınevinin prestijli Blanche koleksiyonundan çıkar. Ardından Le Discours 2018’de, çoğu zaman beşerî bilimlerden çizgi romana, müzikten sinemaya farklı disiplinlerden gelen yeni seslere alan açan Sygne koleksiyonunu başlatır. Sinemaya da uyarlanan bu romanından sonra Broadway (2020), Samouraï (2022), Journal d’un scénario (2023) ve Fort Alamo (2024) isimli romanları yayımlanmıştır.

Sergide yeralan eserler:

Formica, Üç Perdelik Bir Trajedi
6 pieds Sous Terre Yayınları, Monotrème koleksiyonu, 2019

Pazar günü, aile yemeği günü; herkes sofranın etrafında yeniden bir araya gelmekten son derece mutludur. Bu buluşmanın sevgi ve paylaşım dolu bir âna dönüşmesi için her şey hazırken, birdenbire kimsenin aklına gelmeyen o soru ortaya çıkar: Ne hakkında konuşabiliriz? Formica, mekân ve zaman birliğiyle, üç perdeye ayrılmış bir tiyatro oyunu gibi kurgulanmıştır. Trajik. Ama sadece trajik değil…
6 pieds sous terre

Et si l’amour c’était aimer ?
6 pieds Sous Terre Yayınları, Monotrème koleksiyonu, 2017

Sandrine ve Henri, lüks villalarında huzurlu bir hayat sürmektedir. Henri işinde başarılı, dinamik ve mutlu bir start-up patronudur; Sandrine de ona hayranlık duyar. Ne var ki hayat her zaman sütliman değildir. Günlerden bir gün Sandrine, esmer, gizemli bir eve teslimat görevlisi ve boş zamanlarında rock şarkıcısı olan Michel’in cazibesine kapılır. Böylece ikisi arasında harikulade bir aşk filizlenir. Peki hayat her zaman aşktan yana mıdır? Saf ve mutlak duygular, rüzgârın savurduğu kuru bir yapraktan ibaret değil midir? Gökkuşağı da nihayetinde her zaman bulutların ardında kaybolmaz mı?

Foto-romanlara ve aşkın, pembe roman meraklılarına basılı malzeme satmak uğruna ilham verdiği her şeye güçlü bir saygı duruşu. Bu edebiyat türü hakkında söylenecek her şeyin söylendiğini düşünüyorsanız, Fabcaro sayesinde biraz daha ileri gitmenin gayet mümkün olduğunu söylemek isteriz.
6 pieds sous terre

L’Iris blanc, Astérix 40. cilt
Hachette, Albert René Yayınları, 2023
Senaryo: Fabcaro, Çizimler : Didier Conrad

« Bir ormanı aydınlatmak için tek bir irisin çiçek açması yeter.»

Astérix’in 40. macerası, pozitif düşünce teması etrafında şekilleniyor.

Güzel bir günde köye sıra dışı bir Romalı gelir: Başhekim Vicévertus. Amacı, iyimserliğe odaklanan ve şiirsel bir adla Beyaz İris diye anılan düşünce okulunu köylülere tanıtmaktır. Köy sakinlerine tavsiyeler ve iltifatlar dağıtan Vicévertus, Sezar’ın kendisine verdiği görevi başarmak üzere gibidir: Boyun eğmez Galyalıların saldırganlığını tamamen ortadan kaldırmak…

Köy, kavgacı içgüdüsünü yeniden kazanabilecek midir? Her hâlükârda Astérix ve Obélix’in, şefleri Abraracourcix’in yüzünü yeniden güldürmek için epey uğraşması gerekecektir.

Kitap ile ilgili daha fazla bilgi

Astérix en Lusitanie, 41. cilt,
Hachette, Albert René Yayınları, 2025

Ünlü Astérix serisinin bu cildinde Fabcaro senaryoyu kaleme alıyor ve boyun eğmez Galyalıları, bugünkü Portekiz topraklarına karşılık gelen Lusitanya’da yeni bir maceraya sürüklüyor. Serinin ruhuna sadık kalan hikâye; mizahı, kelime oyunlarını ve tarihsel göndermeleri bir araya getiriyor. Astérix ve Obélix, Roma lejyonlarıyla mücadele ederken yeni kültürler de keşfediyor. Fabcaro, serinin mizahi mirasına saygı gösterirken ironi ve absürtten beslenen kişisel dokunuşunu da metne katıyor. Bu cilt, onun bir geleneğin parçası olurken aynı zamanda bu geleneğin tonunu yenileyebilme becerisini ortaya koyuyor.

Carnet du Pérou
6 Pieds sous Terre Yayınları / Monotrème mini koleksiyonu, 2013

Bu sahte seyahat günlüğünde Fabcaro, Peru’da geçirdiğini iddia ettiği günleri tamamen alışılmışın dışında bir mizahla anlatır. Resimli bir günlük biçiminde kurgulanan kitapta yazar, kültürel keşiflerini ve karşılaşmalarını aktarır ancak anlatı kısa sürede absürt ve ihtimal dışı durumlara doğru kayar. Kitap, bilinçli yalanları, öz alayı ve dizginsiz hayal gücünü bir araya getirerek geleneksel seyahat günlüğünün kodlarını tersyüz eder. Fabcaro, gerçek ile kurmaca arasındaki sınırı bulanıklaştırmaktan keyif alır. Böylece albüm, anlatı ve yaratım üzerine komik bir düşünme alanına dönüşür.

Zaï Zaï Zaï Zaï
6 Pieds sous Terre yayınları/ Monotrème mini koleksiyonu, 2015

Her şey sıradan bir olayla başlar: bir adam süpermarkette sadakat kartını unutur. Güvenlik görevlisi karşısında paniğe kapılıp kaçar ve bir anda ülkenin en çok aranan adamı hâline gelir. Kaçışı, medya tarafından aktarılan ve giderek büyütülen, bütünüyle absürt bir ulusal takibe yol açar. Fabcaro, bu gülünç durum üzerinden çağdaş topluma, kolektif paranoyaya ve bilginin medyada işlenme biçimlerine yönelik keskin bir hiciv sunar. Albüm, absürt mizahın ve Fransız çizgi romanının klasiklerinden biri hâline gelmiştir.

« Fabcaro’nun mizahı, en sıradan gündelik hayatın içinden ortaya çıkar. Zaï Zaï Zaï Zaï’de bekleme kuyrukları, küçük hayal kırıklıkları ve Fransız yaşamının absürtlükleri komik ve alışılmışın dışında sahnelere dönüşür. Her ayrıntı, sıradan olanın şiirselliğini ortaya çıkarır ve rutini beklenmedik kahkahalara dönüştürür. ».

Moon River Ay Nehri
6 Pieds sous Terre Yayınları/ Monotrème koleksiyonu, 2021

1950’ler Hollywood’unda ünlü bir oyuncu, tuhaf olduğu kadar absürt bir “suç”un kurbanı olur. Soruşturma, alışılmadık bir müfettiş olan Hernie Baxter’a emanet edilir. Kara polisiye olarak başlayan hikâye, kısa sürede çılgın bir parodiye dönüşür: Olay örgüsü istemli olarak tutarsızdır, absürt durumlar peşi sıra vuku bulur ve Fabcaro, polisiye türünün tüm kodlarını tersyüz ederek zıvanadan çıkmış, hiciv dolu bir komedi yaratır.

Moins qu’hier (plus que demain)
Glénat Yayınları/ GlénAAARG ! koleksiyonu, 2018

Bu albüm, çiftler ve aşk hayatı etrafında şekillenen tek sayfalık şakalardan oluşur. Fabcaro, absürt ve yer yer buruk mizahıyla gündelik aşk yaşamının küçük çelişkilerini, söylenmeyenlerini ve tuhaf, rahatsız edici anlarını keşfe çıkar. Her sahne, sıradan bir durumu beklenmedik bir sapmaya doğru taşır, insan ilişkilerinin gülünçlüğünü ya da acımasızlığını görünür kılar.

On n’est pas là pour réussir
La Cafetière yayınları, 2012

Bu eser, Fabcaro’nun başarısızlıkla, gündelik hayatın absürtlüğüyle ve bilerek anlamı olmayan durumlarla yüz yüze kalan karakterleri sahneye taşıdığı bant karikatürleri ve mizahi çizimleri bir araya getirir. Başlık, kitabın ruhunu çok iyi özetler: beceriksizliğin, iç huzursuzluğunun ve “başaramama” hâlinin minimalist ve absürt bir mizahla ele alınmış ironik bir kutlaması.